Ngày giỗ là dịp quan trọng trong văn hóa Việt Nam để con cháu tưởng nhớ ông bà, cha mẹ, vợ chồng… (còn gọi là giỗ trọng). Trước ngày giỗ, gia đình thường thực hiện lễ cúng cáo giỗ để mời hương hồn gia tiên về hưởng giỗ. Trong bài viết này, Tử Vi Cổ Học xin hướng dẫn chi tiết văn khấn ngày giỗ, văn khấn ngoài mộ và các bài khấn trong ngày giỗ để các bạn tham khảo.
Ý nghĩa lễ cúng cáo giỗ
Lễ cúng cáo giỗ được thực hiện trước ngày giỗ chính nhằm báo cho người đã khuất biết rằng ngày mai sẽ về hưởng giỗ, đồng thời xin phép Thần linh, Thổ Địa nơi mộ để hương linh được về dự giỗ và thể hiện lòng hiếu kính cùng tấm lòng tưởng nhớ của con cháu. Trong nghi lễ này, Công Thần Thổ Địa thường được cúng trước, sau đó mới mời vong linh gia tiên nội ngoại về dự giỗ.
Ngày giỗ chính – Tiên thường
Ngày giỗ chính, còn gọi là ngày tiên thường, thường được chuẩn bị với mâm cỗ mặn, hoa quả, hương và phẩm oản. Theo truyền thống, người xưa thường mua sắm nhiều vàng mã, tiền giấy, quần áo giấy, nhà cửa giấy và thậm chí cả hình nhân giấy để dâng cúng. Ngày nay, với quan niệm hiện đại hơn, gia đình thường giảm bớt vàng mã, chỉ đốt mang tính tượng trưng, quan trọng nhất là tấm lòng con cháu luôn nhớ đến người đã khuất.
Bài văn khấn ngoài mộ trước ngày giỗ
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Con lạy 9 phương Trời, 10 phương Chư Phật, Chư Phật mười phương
Con kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ Chư Vị Tôn thần
Con kính lạy ngài Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần Quân
Con kính lạy các ngài Thần linh, Thổ địa cai quản trong xứ này
Hôm nay là ngày ….. tháng ….. năm …………………………………..
Ngày trước giỗ – Tiên Thường……………………………( ngày giỗ)
Tín chủ con là:…………………………………………………………………
Ngụ tại:…………………………………………………………………………..
Nhân ngày mai là ngày giỗ của………… (họ tên người mất)
Chúng con cùng toàn thể gia quyến tuân theo nghi lễ, thành tâm dâng lễ, quả cau lá trầu, hương hoa, trà quả, đốt nén tâm hương, trước ngay án tọa Tôn thần cùng chư vị uy linh, kính cẩn tâu trình.
Chúng con kính mời các vị Bản gia Thổ Công, Táo Quân, Long Mạch và các vị Thần linh linh thiêng hiển hiện trước án, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật, phù hộ cho toàn gia chúng con an ninh khang thái, vạn sự tốt lành.
Kính thưa các vị Thần linh, Gia tiên chúng con và những vong hồn nội tộc được thờ phụng vị cùng về nơi đây cùng hâm hưởng.
Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin được phù hộ độ trì.
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Văn khấn nôm ngày giỗ
Nếu trước ngày giỗ bố thì phải khấn là: Hiển khảo
Nếu trước ngày giỗ mẹ thì phải khấn là: Hiển tỷ
Nếu trước ngày giỗ ông thì hải khấn là: Tổ khảo
Nếu trước ngày giỗ bà thì phải khấn là: Tổ tỷ
Nếu trước ngày giỗ cụ ông thì phải khấn là: Tằng Tổ Khảo
Nếu trước ngày giỗ cụ bà thì phải khấn là: Tằng Tổ Tỷ
Nếu trước ngày giỗ anh em thì hải khấn là: Thệ huynh, Thệ đệ
Nếu trước ngày giỗ chị em thì phải khấn là: Thể tỵ, Thể muội
Nếu trước ngày giỗ cô dì chú bác thì phải khấn là: Bá thúc Cô Di, Tỷ Muội
Hoặc khấn chung là Cao Tằng Tổ Khảo, Cao Tằng Tổ Tỷ nghĩa là nội ngoại Gia Tiên.
Sau khi viếng mộ, bạn trở về nhà và hãy làm lễ cúng cáo giố thưa với Thần Linh, Thổ Công, và đồng thời cúng mời gia tiên nội ngoại cùng về dự.
Văn khấn Thổ Thần, Táo Quân, Long Mạch và các vị Thần linh trước ngày giỗ đầu:
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy Đức Hoàng Thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần.
Con kính lạy ngài Bản gia Táo Quân, ngài Bản gia Thổ Công, Long Mạch, Thần Tài.
Con kính lạy các ngài Thần linh cai quản trong xứ này.
Hôm này là ngày ….. tháng ….. năm …………………(Âm lịch).
Tín chủ (chúng) con là:…………………………………Tuổi……………………….
Ngụ tại:……………………………………………………………..…………………
Chúng con cùng toàn thể gia quyến tuân theo nghi lễ, sắm sửa hương hoa lễ vật kính dâng lên trước án tọa Tôn Thần cùng chư vị uy linh, kính cẩn tâu trình.
Kính cáo Bản gia Thổ Công, Táo Quân, Long Mạch và các vị Thần linh, cúi xin chứng minh, phù hộ cho toàn gia chúng con an ninh khang thái, vạn sự tốt lành.
Kính thỉnh các Tiên linh, Gia tiên chúng con và những vong hồn nội tộc được thờ phụng vị cùng về hâm hưởng.
Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin được phù hộ độ trì.
Phục duy cẩn cáo!
Văn khấn Gia Tiên ngày Giỗ Đầu:
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy Đức Đương cảnh Thành hoàng chư vị Đại Vương.
Con kính lạy ngài Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần Quân.
Con kính lạy các ngài Thần linh, Thổ địa cai quản trong xứ này.
Con kính lạy chư gia tiên Cao Tằng Tổ tiên nội ngoại họ…………………………
Tín chủ (chúng) con là:………………………………Tuổi……..………………
Ngụ tại:………………………………………………………………………………
Hôm nay là ngày……………tháng……….năm….…………(Âm lịch).
Chính ngày Giỗ Đầu của………………………………………………………………
Năm qua tháng lại, vừa ngày húy lâm. Ơn võng cực xem bằng trời biển, nghĩa sinh thành không lúc nào quên. Càng nhớ công ơn gây cơ tạo nghiệp bao nhiêu, càng cảm thâm tình, không bề dãi tỏ. Nhân ngày chính giỗ, chúng con và toàn gia con cháu, nhất tâm sắm sửa lễ vật kính dâng, đốt nén tâm hương dãi tỏ tấc thành.
